{"id":14133,"date":"2026-09-13T07:03:56","date_gmt":"2026-09-13T07:03:56","guid":{"rendered":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/?p=14133"},"modified":"2026-10-06T11:57:59","modified_gmt":"2026-10-06T11:57:59","slug":"my-guide-to-finding-good-fatwood-every-time","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/my-guide-to-finding-good-fatwood-every-time\/","title":{"rendered":"Mijn gids om altijd goed fatwood te vinden"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Fatwood, ook wel harsrijk hout genoemd, is zo’n ding waar iedere bushcrafter wel eens van heeft gehoord, maar waarvan maar weinig mensen echt weten hoe je het in het wild kunt vinden. Het heeft me jaren gekost om te leren hoe ik het steeds opnieuw kan vinden. De meeste gidsen online vertellen je dat je op zoek moet gaan naar harsrijke dennen en laten het daarbij, maar daar heb je niet zoveel aan wanneer je midden in een willekeurig bos staat met een bijl in je hand. Ik ben al jaren op zoek naar fatwood, eerst gewoon voor mezelf en later ook als een van de belangrijkste materialen achter elke Fire Kit<\/a> die ik via LastBush Survival verkoop. Tegenwoordig gebruik ik altijd dezelfde methode, zonder giswerk en zonder hele middagen te verspillen aan zoeken zonder resultaat. In deze gids wil ik je precies laten zien hoe ik het aanpak, naar welke dennen ik op zoek ga en hoe je de juiste soort kunt vinden, waar je ook bent. Ook laat ik je de drie specifieke signalen zien waar ik elke keer op let zodra ik het bos in stap.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Het juiste bos vinden<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Allereerst moet je weten welke dennensoorten in jouw omgeving daadwerkelijk goed fatwood opleveren. Hier in Baskenland zijn dat vooral de grove den<\/a> (Pinus sylvestris) en de zeeden<\/a> (Pinus pinaster). Met een snelle zoekopdracht kun je zien welke dennensoorten in jouw regio het meest voorkomen en welke je waarschijnlijk in de buurt zult vinden.<\/p>

Oude bossen zijn altijd je beste kans. Aangeplante dennenbossen kunnen ook werken, maar in natuurlijke bossen die weinig zijn aangetast, is de kans veel groter. Hoe ouder en groter de bomen, hoe groter je kansen.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Grove dennen (Pinus sylvestris), herkenbaar aan de karakteristieke oranje tint van de schors op het bovenste deel van de stam, in de Sierra de Guadarrama, Spanje.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

De drie dingen waar ik naar zoek<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Elke keer als ik het bos in ga, zoek ik naar deze drie dingen:<\/p>

  1. Oude boomstronken van bomen die jaren geleden zijn gekapt.<\/li>
  2. Bomen waarvan takken zijn afgezaagd, waarbij een stomp uit de hoofdstam steekt.<\/li>
  3. Omgevallen bomen, dennen die al jaren op de bosgrond liggen weg te rotten.<\/li><\/ol>

    Voor elk ervan zijn er weer andere trucs om goede plekken te vinden, dus ik neem ze \u00e9\u00e9n voor \u00e9\u00e9n met je door.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Oude boomstronken<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Deze is vrij eenvoudig. Je wilt op zoek naar oude boomstronken met veel opgedroogde hars op het zaagvlak. Het lijkt alsof de hars eruit is geborreld en in de loop der jaren hard is geworden, soms bijna zwart door ouderdom.<\/p>

    Als je een stronk vindt met veel hars die bovenop zichtbaar is, haal dan aan \u00e9\u00e9n kant de schors eraf en maak met de bijl een verticale snede om te zien wat er binnenin zit. Als het fatwood er goed uitziet, donker en volledig verzadigd met hars, volg dan de snede naar beneden om te zien hoe ver het fatwood doorloopt. Maak de omgeving goed vrij zodat je er goed kunt werken en probeer vanaf daar de hele stam door te zagen. Als je bovenop veel hars ziet, kun je er vrijwel zeker van zijn dat die stronk vol met fatwood zit.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

    \n\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t
    \"fatwood-pine-resin-fire-starter-bushcraft-lastbush-survival-1\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-4\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-11\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-12\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-13\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-1\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-2\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-10\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-8\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stump-bushcraft-lastbush-guide-6\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-pine-tree-stump-resin-bushcraft<\/figure><\/div>
    \"fatwood-pine-stump-resin-bushcraft-2\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-pine-resin-fire-starter-bushcraft-lastbush-survival-2\"<\/figure><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    <\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Afgezaagde takken<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Deze methode is misschien iets minder ethisch, omdat we het hier hebben over levende bomen waarvan takken zijn afgezaagd om paden, wegen en dergelijke vrij te maken.<\/p>

    Wat we hier zoeken, zijn takken die jaren geleden zijn afgezaagd, maar niet vlak bij de hoofdstam. Ze zijn op enige afstand van de hoofdstam afgezaagd, zodat er nog een flink stuk tak aan de boom zit. Het werkt hetzelfde als bij de stronken: hoe meer droge hars er op het zaagvlak zit, hoe meer fatwood er binnenin zal zitten, en hoe dikker de tak, hoe beter. Als er aan de buitenkant van die zaagsnede veel uitgeharde hars zit, zit dat stuk tak helemaal vol met fatwood.<\/p>

    Bij deze methode is het belangrijk om niet vlak bij de hoofdstam te zagen. Je moet wat afstand laten zodat de nieuwe wond goed kan genezen. Dit is de methode die ik het minst graag gebruik, omdat we met levende bomen te maken hebben, maar ik heb het door de jaren heen meerdere keren gedaan en alle dennen zijn perfect hersteld.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t
    \"fatwood-pine-tree-stub-resin-bushcraft\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stub-bushcraft-lastbush-guide-1\"<\/figure><\/div>
    \"fatwood-resin-pine-tree-stub-bushcraft-lastbush-guide-2\"<\/figure><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    <\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Omgevallen bomen<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Dit is mijn favoriete methode, en hier is het echt belangrijk om dit te doen in een bos met echt oude dennen. Hoe ouder en groter de bomen, hoe beter.<\/p>

    Je moet op zoek naar omgevallen bomen die zo oud en vergaan zijn dat alleen het kernhout nog over is. Er kan nog rot hout aanwezig zijn, en zelfs schors eromheen, maar het moet gemakkelijk uit elkaar vallen met een bijl, mes of zelfs met je hand, totdat je de harde kern bereikt.<\/p>

    Soms kom je een omgevallen den tegen die er op het eerste gezicht uitziet als een normale boom, maar als je goed kijkt, heeft hij geen schors meer en zijn de takken bijna kegelvormig en veel te kort. Wat je eigenlijk ziet, is het skelet van de boom. De hele boom is weggerot en verdwenen, behalve het kernhout, dat intact is gebleven omdat het fatwood erin vocht buitenhoudt en zelf niet eens wegrot. Die kern moet extreem hard zijn. Controleer dit door er met de achterkant van de bijl op te slaan en naar het geluid te luisteren. Het moet echt massief en hard klinken.<\/p>

    Kort gezegd, wat je eigenlijk zoekt is het skelet van de den, het harde, met hars doordrenkte kernhout dat nog intact is lang nadat al het andere eromheen is weggerot.<\/p>

    Als ik eenmaal een goede boom heb gevonden, doe ik het volgende: eerst zoek ik de dikste tak. Over het algemeen geldt: hoe dichter bij de basis, hoe beter. Geef er een paar stevige klappen op met de achterkant van de bijl en luister. Hij moet echt massief klinken. Ga er vervolgens zo hard mogelijk op staan. Hij zou nauwelijks mogen bewegen. Als dat allemaal klopt, verwijder dan al het rotte hout rond de tak totdat je bij de kern komt, precies waar de tak overgaat in de stam. Zaag daar met je zaag, zo dicht mogelijk bij de hoofdstam. Het punt waar de tak en de stam samenkomen, moet volledig verzadigd zijn met donkere fatwood. Als dat niet zo is, zoek dan een andere tak. De kans is groot dat het eerste kwart van de tak, of zelfs meer, uit puur fatwood bestaat, en hoe dichter je bij de stam komt, hoe meer je zult vinden.<\/p>

    Maak wat verder naar het uiteinde van de tak een snede om te zien waar het fatwood eindigt. Zodra je hebt gevonden waar het begint en eindigt, maak je de hele buitenkant schoon, inclusief de schors, totdat alleen fatwood overblijft. Ik neem de takken zo mee naar huis, al schoongemaakt, niets anders dan fatwood.<\/p>

    Met de nodige ervaring leer je de goede bomen herkennen, en als je ziet dat alle takken van zeer goede kwaliteit zijn, maak dan een proefsnede met de bijl in de hoofdstam, zo dicht mogelijk bij de wortels. Bij sommige bomen is zelfs het hele onderste deel van de hoofdstam veranderd in puur fatwood.<\/p>

    Soms groeit er uit de wortels van een echt grote den een kleine boom. Hij kan eruitzien als een aparte boom, maar eigenlijk is het dezelfde boom. Het is als een tak die uit de wortel is gegroeid en is uitgegroeid tot zijn eigen kleine boom. Als je zo’n boom dood maar nog rechtopstaand vindt, vooral vlak naast een grote gezonde boom, is het de moeite waard om ook die te controleren. Het is me meerdere keren overkomen dat hij van boven tot onder uit fatwood bestond. Wat er gebeurt, is dat de kleine boom op de een of andere manier beschadigd raakt, bijvoorbeeld doordat er een tak op valt en hem breekt, waarna de grote boom een enorme hoeveelheid hars naar die plek stuurt om de wond te herstellen. Soms lukt dat niet en sterft de kleine boom uiteindelijk, maar tegen die tijd is de hele binnenkant volledig verzadigd.<\/p>

    Wat ik graag doe, is gewoon rondlopen en al deze signalen in de gaten houden. Als ik een stronk met hars bovenop zie, snijd ik een hoekje weg om hem te controleren. Als ik een afgezaagde tak zie uitsteken met hars op het zaagvlak, controleer ik die ook. Als ik een rottende boom of een skelet zie, sla ik erop met de achterkant van de bijl en luister ik naar het geluid. En als ik zo’n kleine boom tegenkom die uit de wortels van een grotere boom groeit, dood en nog rechtopstaand, kijk ik altijd even, want die hebben me meer dan eens verrast. Als iets echt massief klinkt, maak ik een kleine snede in de dikste tak om het te controleren, en als het buitenste deel al fatwood is, dan begin ik pas echt te zagen.<\/p>

    Dat is eigenlijk de kern van hoe je fatwood vindt zodra je buiten in het bos bent: herkennen welke signalen het waard zijn om verder te onderzoeken.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-5\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-1\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-2\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-3\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-4\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-6\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-11\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-12\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-13\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-14\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-7\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-9\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-8\"<\/figure><\/div>
    \"lastbush-survival-how-to-find-fatwood-guide-bushcraft-10\"<\/figure><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    <\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Een opmerking over regels en toestemming<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Controleer voordat je stronken of dode bomen gaat zagen de regels die in jouw omgeving gelden. Op sommige plekken mag dit gewoon, terwijl je op andere plaatsen toestemming nodig hebt of het verzamelen van hout in beschermde bossen beperkt is. Even vooraf controleren kan je een hoop gedoe besparen.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t
    \"bushcraft-tools-gear-to-find-fatwood-1\"<\/figure><\/div>
    \"bushcraft-tools-gear-to-find-fatwood-2\"<\/figure><\/div>
    \"bushcraft-tools-gear-to-find-fatwood-3\"<\/figure><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
    <\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Een opmerking over regels en toestemming<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Controleer voordat je stronken of dode bomen gaat zagen de regels die in jouw omgeving gelden. Op sommige plekken mag dit gewoon, terwijl je op andere plaatsen toestemming nodig hebt of het verzamelen van hout in beschermde bossen beperkt is. Even vooraf controleren kan je een hoop gedoe besparen.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t

    Breng deze kennis in de praktijk<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
    \n\t\t\t\t
    \n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

    Met wat oefening wordt het steeds makkelijker om goed fatwood te vinden. Zodra je de signalen begint te herkennen, hars op een stronk, een afgezaagde tak waarvan de wond op een levende boom is dichtgegroeid, het skelet van een omgevallen den, zul je ze overal beginnen op te merken. En \u00e9\u00e9n middag in het juiste bos kan je genoeg materiaal opleveren om maandenlang vuur te maken. Dat is de hele methode die ik gebruik om fatwood te vinden, elke keer als ik het bos in ga. Precies dit soort met de hand verzameld, natuurlijk met hars verzadigd fatwood gaat in elke kit van LastBush Survival. Het wordt verzameld op precies de manier die ik hierboven heb beschreven, stuk voor stuk, boom voor boom.<\/p>

    Ik zou echt graag horen of je deze methode zelf probeert, of dat je het bij jou in de buurt anders aanpakt.<\/p>

    En als je de zoektocht liever helemaal overslaat, verkopen we ook dezelfde Fatwood<\/a> al klaar voor gebruik. Het combineert perfect met onze Suhar Ferro Rod<\/a> om het elke keer gemakkelijk aan te steken.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Na jarenlang fatwood te hebben verzameld voor LastBush Survival, heb ik een methode die me nooit in de steek laat. In deze gids leg ik precies uit welke dennen je moet zoeken en op welke drie concrete signalen ik altijd let zodra ik het bos in ga.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":12306,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"elementor_theme","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-14133","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14133","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14133"}],"version-history":[{"count":96,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14133\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14641,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14133\/revisions\/14641"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12306"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14133"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14133"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lastbushsurvival.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14133"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}